Tiếp nối Hội thảo chuyên đề ngành giám tuyển lần thứ nhất tại Việt Nam (2024): Những thách thức và cơ hội, đồng tổ chức bởi Á Space và Trường Đại học Liên Ngành & Nghệ thuật – Đại học Quốc gia Hà Nội, Hội thảo chuyên đề ngành giám tuyển lần thứ hai tại Việt Nam: Hướng tới những mô hình độc lập trở lại trong hai ngày 28 và 29 tháng 11 năm 2026 sau hai năm, tại Mơ Art Space sát cạnh Hồ Gươm, nơi đang chứng kiến sự chuyển mình lớn của thành phố Hà Nội.

Nếu lần trước Ban tổ chức xuất phát từ nhóm giám tuyển Á Space (Linh Lê, Vân Đỗ, Vũ Đức Toàn, Châu Hoàng), lần này đội ngũ tổ chức mở rộng phạm vi, quy tụ người thực hành giám tuyển đến từ nhiều tổ chức (Đinh Thảo Linh từ ba-bau AIR, Lê Thuận Uyên từ The Outpost) cùng các thành viên Á Space (Vân Đỗ, Đặng Thuỳ Anh, Phạm Hà Ninh). Từng cá nhân, với mạng lưới riêng của họ tại khu vực Đông Nam Á, đã mang đến những màu sắc, giọng nói mới, đồng thời đặt các bối cảnh vừa quen vừa lạ vào tương quan để cùng trăn trở và chia sẻ. Vì vậy, Hội thảo hy vọng có thể là một nhịp lặng hữu ích giữa guồng quay công việc bộn bề, để những người thực hành có thể cùng nhau lắng nghe, bóc tách vấn đề và phản tư cùng đồng nghiệp của mình đến từ khu vực.

Về tên gọi Hội thảo lần này, chúng tôi giữ nguyên tên tiếng Việt của Hội thảo, nhưng thay “curating” bằng “curatorial” trong tên tiếng Anh. Thay đổi này phản ánh sự dịch chuyển trong cách Hội thảo tiếp cận khái niệm giám tuyển, gắn với nội dung các phiên thảo luận năm nay: từ những thao tác và phương pháp xoay quanh giám tuyển sang việc nhận diện “tính giám tuyển” trong những quá trình và thực hành khác nhau của hệ sinh thái nghệ thuật. “Tính giám tuyển” không chỉ hiện diện trong công việc của người giám tuyển, mà còn trong hoạt động của gallery, thiết chế và các mối quan hệ xã hội góp phần làm trung gian giữa tác phẩm nghệ thuật và công chúng, định hình cách tác phẩm được tiếp cận, diễn giải và xác lập giá trị. Vì vậy, Hội thảo lần này có sự tham gia của các chủ gallery, nhà sưu tập, nhà nghiên cứu, nhà sản xuất nghệ thuật và những người có thực hành vốn ít được nhìn nhận là mang thao tác giám tuyển.

Lấy từ khoá “độc lập” làm điểm khởi hành, Hội thảo mong muốn nhìn về cách quang cảnh nghệ thuật Đông Nam Á luôn nỗ lực kiến tạo những mô hình phù hợp với ngữ cảnh đặc thù, không lệ thuộc vào những niêm luật vốn đã định sẵn. Trong quá trình đó, tính giám tuyển đã hiện diện, mở rộng hay được thương thảo như nào giữa những người thực hành ở khu vực khác nhau của nghệ thuật. Lần lượt, năm phiên thảo luận do năm thành viên Ban tổ chức chủ trì mở ra những câu hỏi phản biện về: tính đại diện và trách nhiệm của các bộ sưu tập trong việc định hình lịch sử nghệ thuật trong bối cảnh vai trò công và tư tại Đông Nam Á luôn dao động (Phiên 1, do Lê Thuận Uyên điều phối); vai trò của gallery trong việc định giá tác phẩm và định hướng thực hành của nghệ sĩ trong thị trường (Phiên 2, do Phạm Hà Ninh điều phối); những ranh giới biến động giữa tính nghệ thuật và tính giám tuyển (Phiên 3, do Đặng Thuỳ Anh điều phối); những hình dạng và thách thức của thực hành giám tuyển trong việc xác định và thương lượng vị thế khi làm việc với các cộng đồng và kiến tạo hạ tầng xã hội (Phiên 4, do Đinh Thảo Linh điều phối); và những khả năng hình dung lại cách các thiết chế được xây dựng và vận hành (Phiên 5, do Vân Đỗ điều phối).

Các diễn giả được mời không chỉ chia sẻ những bài học từ kinh nghiệm thực tiễn, mà còn phản tư về ý định, chiến lược và những thao tác cụ thể trong quá trình làm việc, từ đó nhận diện các mô hình, phương pháp hoặc logic vận hành rộng hơn. Mục tiêu không phải là xây dựng một mô hình hoàn chỉnh, mà là mở ra khả năng đối thoại giữa các thực hành và bối cảnh khác nhau, qua đó đề xuất thực hành giám tuyển như một hình thức sản xuất tri thức.