#Thời gian: 31.05 – 20.07.2025
#Địa điểm: Á Space, Ngõ 59 Ngô Gia Tự, Long Biên, Hà Nội
#Giám tuyển: Vũ Đức Toàn
LỜI CẢM ƠN:
Chúng tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến tất cả nghệ sĩ tham gia, những người đã tin tưởng và đồng hành cùng Á Space trong quá trình xây dựng trưng bày này.
Cám ơn sự hỗ trợ của Nguyễn Long Biên, Nguyễn Hữu Hải Duy, Nguyễn Đức Phương, Thạch Hiếu, Lê Xuân Tiến, Thư An và Nguyễn Huy An.
Đồ hoạ vi tính: Đặng Thuỳ Anh
Trưng bày quy tụ những gương mặt nghệ sĩ đã từng hiện diện ở Á, những tác phẩm đã từng tỏa sáng và đóng góp cho không gian này.
Ngay gần cửa ra vào, ngẩng lên cao một chút là một bức tranh nhỏ xinh của Nguyễn Thị Diệp, bên cạnh đó là bức tranh tiếp theo của chị. Bát Mã Truy phong trong tác phẩm video của Nguyễn Đức Huy đang băng băng trên tường qua một màn hình. Dưới sàn là một tấm phản gỗ vuông vức với màu tuổi sẫm và những vết nứt, là nơi chứa đựng âm thanh của Đặng Thùy Anh. Trên bức tường kế tiếp có hai bức tranh tông xanh lá của Nguyễn Đức Huy, mang đến hình ảnh ngọn núi và thảm cỏ qua chất liệu sơn dầu. Trong phòng còn có sự hiện diện của những vật thể lạ. Một cái cân màu xanh quen thuộc được Thạch Hiếu đặt ở đây bỗng trở nên lạ thường. Những khối thủy tinh với thể hình khiêm tốn tìm được những vị trí mà chúng ta gọi là biệt vị, để phát sáng theo cách mà Xuân Hạ muốn. Cũng ở căn phòng này, cũng là thủy tinh, mà nếu không có bàn tay và khối óc của Lazar Lyutakov chạm vào thì nó sẽ chỉ là đồ gia dụng. Một câu chuyện dài từ Venice Biennale lần thứ 57, nơi mà hãng IKEA không có cơ hội chạm vào. Trên một mảng tường ở phòng trong, lại là một dòng chảy ngang tàng nhưng quyến rũ, màu trắng sữa, cứ chảy mãi trong màn hình – đó vẫn là Nguyễn Thị Diệp. Những vật thể rời không toàn vẹn, màu trắng khô khốc là quan niệm cụ thể về gốm của Linh San. Cạnh đó, một tác phẩm khác của cô được đặt gần chân cầu thang xoắn ốc. Một màu trắng khác, như đã từng xuất hiện ở nơi này, là bột sữa. Chính người phụ nữ ở trần, xõa tóc, đang hành động trong tấm ảnh lớn vừa khít với cánh cửa là Đặng Thùy Anh. Cánh cửa này, nếu mở ra, chúng ta có thể đi từ địa phận của Á sang nhà bác Thà. Trên tầng hai nhà bác Thà là căn phòng của người con trai út, Nguyễn Anh Tuấn. Phòng này rất đặc biệt, trong từng hơi thở, không gì đứng yên. Từ phòng này lên tiếp phía trên là khu sân vườn, nơi thường có những bữa tiệc. Trong đó có một bữa tiệc hình ảnh của nghệ sĩ Lạc Hoàng. Quay lại tầng một, mở cửa ra về, sát vách là nhà hàng xóm, nơi một người con trai khác (anh Quang) của bác Thà hành nghề quảng cáo in ấn. Ở đó có đầu máy in bạt khổ lớn, tuôn ra những tấm bạt in phun khét mùi mực. Nó đang trực tiếp in ra một đám mây khổng lồ không hồi kết, những đám mây trong nhiếp ảnh của nghệ sĩ Phạm Cảnh với chất liệu bình dân.
Giây phút lóe lên ý tưởng về trưng bày này cũng là lúc tôi nghĩ đến Cường, một kiến trúc sư và cũng là dịch giả, anh là người bạn của chúng tôi. Có lần anh dẫn câu rất hay của Trần Nhân Tông:
“Nhất hồi niêm xuất nhất hồi tân.”
Lúc đó tôi chưa hiểu được nhiều nhưng cảm được. Tôi hỏi lại Cường, rằng hiểu nôm na là: mỗi lần khơi (nêu lại) là mỗi lần mới (khác đi)? Cường bảo đại ý đúng là vậy và cắt nghĩa thêm cho tôi sáng, có thể cho ta nhìn sâu hơn về mối quan hệ hành vi lặp lại và sự thay đổi, vận động. Mỗi lần nêu lại tuy có giống nhau, nhưng “cái tôi” của mỗi lần chẳng y nguyên nữa. Cái thế giới bao quanh nó cũng theo đó mà biến chuyển, khó mà như trước. Nên khoảnh khắc mỗi lần lặp lại thực ra lại như một lần duy nhất.
Vậy nên trong thư gửi các nghệ sĩ yêu mến của chúng tôi có đoạn: “Hy vọng rằng chúng ta sẽ có những khoảnh khắc đẹp đẽ trong một ngày tháng Năm tại đó, để có cơ hội lướt về quá khứ, thấy nó (tác phẩm) vẫn ở đó mà cũng không hẳn là nó nữa rồi. Nó đang thở cho cả ngày hôm nay, cũng như các nghệ sĩ – tất cả chúng ta còn thở là còn làm và nghĩ đến nghệ thuật, bất luận là bền bỉ hay thi thoảng.”
Vũ Đức Toàn
EN